IPMA NL veerkracht resilienceEen Libanese handelaar

De auteur is een bijzonder persoon. Libanees, begonnen als handelaar, toen op de beursvloer gewerkt, en vervolgens in Amerika gestudeerd en daar professor in de economie geworden. Zijn voortdurende zoektocht is hoe om te gaan met onzekerheid, beter nog: hoe onzekerheid te temmen. Dit boek is nummer vier van een serie van vijf waarin hij de ontwikkeling van zijn wetenschappelijk denken toegankelijk maakt voor een breder publiek.


Antifragiel als de derde toestand

Zijn uitgangspunt is dat er volatiliteit (toeval, onzekerheid; disorder in de oorspronkelijke Engelse uitgave) is, en dat mensen dat willen overwinnen om er beter van te worden, bijvoorbeeld in zekerheid, geld of aanzien. De kern van zijn betoog is dat er drie typen systemen zijn. Het eerste is fragiel. Met als sprekend voorbeeld het porseleinen kopje. Dit type systeem houdt niet van volatiliteit: het risico dat het slechter wordt van toeval (“neerwaarts risico”) is veel groter dan dat het er beter van wordt (“opwaarts risico”). Het tweede type systemen is robuust: deze kunnen volatiliteit weerstaan. Als ze al bewegen, dan kunnen ze terugveren naar de oorspronkelijke toestand (veerkrachtig, resilient). Ze worden slechter noch beter van volatiliteit. Het derde type is een nieuw, door de auteur geïntroduceerd type: antifragiel. Dit type wordt beter van volatiliteit.

Het prototype is de kleine handelaar in de soek. Hoe is die antifragiel? Doordat deze openstaat voor toeval, het niet uitbant of zich ertegen teweerstelt maar het opzoekt. Niet onbesuisd, maar ook niet bang. De persoon loopt neerwaarts risico, maar veelal van beperkte omvang. En vangt wel de opwaartse risico’s. Hij wordt er beter van.

Beter worden van onzekerheid

Om het boek te lezen moet je wel van goeden huize komen. Meer dan 500 bladzijden, geschreven als een essay, geschreven door een auteur die over veel zaken een duidelijke mening heeft – al of niet terecht – en niet al te gestructureerd. Maar als je daarmee om kunt gaan heb je ook wat.

Los van of je het gaat lezen of niet: alleen al de introductie van het begrip antifragiel maakt het boek waard om besproken te worden. De twee toestanden die we tot nu toe kenden bij risicomanagement, niet en wel robuust/veerkrachtig, zijn beide risicomijdend en leveren daarmee nooit meer dan beoogd. Antifragiel is een derde toestand: niet alles dichttimmeren maar volatiliteit omarmen zodat je de kans op een gelukje openlaat.

Duidelijke trend

Dit zien we meer: Prince2 plant alleen de eerstvolgende fase in detail en die daarna alleen globaal; Agile werkt met driewekelijkse sprints waarnaar steeds opnieuw gekeken wordt hoe verder; en chaordisch projectmanagement bereidt zich voor op het onverwachte om daarop in te kunnen spelen. Antifragiel vat deze trend kernachtig samen. Daarmee verdient het begrip een plek in de volgende versie van de IPMA Competence Base.

En voor jou?

Of je het toeval ermee temt vraag ik me af. Maar je leert wel van onzekerheid te houden. Een antifragiele projectleider kan dankzij volatiliteit meer leveren dan verwacht.

Een bijdrage van

IPMA NL nieuwsbriefMeinte Wildschut werkt vanuit “change driven projectmanagement”. Projecten zijn immers instrumenten om verandering te ondersteunen. De uitkomsten daarvan creëren nieuwe kansen voor organisaties. Meinte heeft een master degree in projectmanagement en heeft meer dan 25 jaar ervaring in projectmanagement. Momenteel werkt Meinte als projectmanager bij de Nederlandse Spoorwegen.

IPMA NL nieuwsbrief
IPMA-lid

0 Reacties

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*

©2020 IPMA Nederland - Platform Projectmanagement

Neem contact op

We zijn nu niet online. Maar je kan ons een email sturen, dan nemen we zo spoedig mogelijk contact op.

Versturen

Log in met je gegevens

Gegevens vergeten?